Quản Lí Tài Chính Cá Nhân Thời Sinh Viên

Quản lý tài chính cá nhân là gì?

Quản lý tài chính cá nhân là biết tiền của mình đến từ đâu, đang đi đâu và nên được dùng vào việc gì.

Nó không có nghĩa là sống keo kiệt hay lúc nào cũng chỉ nghĩ đến tiết kiệm.

Mục tiêu là để bạn chủ động với tiền của mình, thay vì đến cuối tháng mới tự hỏi:

Tiền của mình đi đâu hết rồi?

Đừng đợi có nhiều tiền mới học cách quản lý tiền. Chính lúc còn ít tiền lại là thời điểm tốt nhất để xây dựng thói quen.

Có tiền, hãy chia trước rồi mới tiêu

Một cách đơn giản là chia thu nhập hoặc tiền sinh hoạt thành các nhóm ngay từ đầu.

Bạn có thể tham khảo cách chia sau:

Tỷ Lệ	Dùng Cho	Ví Dụ
50%	Sinh hoạt thiết yếu	Ăn uống, tiền trọ, đi lại, học phí
20%	Tiết kiệm & tương lai	Quỹ dự phòng, tiết kiệm, đầu tư dài hạn
20%	Mong muốn cá nhân	Giải trí, mua sắm, đi chơi
10%	Sẻ chia & đóng góp cộng đồng	Từ thiện, giúp người khó khăn, hoạt động cộng đồng

Đây chỉ là một tỷ lệ tham khảo.

Nếu hoàn cảnh hiện tại khó khăn, bạn có thể điều chỉnh cho phù hợp.

Điều quan trọng là hình thành tư duy:

Nhận tiền → chia tiền → rồi mới tiêu

thay vì:

Nhận tiền → tiêu → còn bao nhiêu mới tiết kiệm.

Khoản 10% sẻ chia cũng không nhất thiết lúc nào cũng phải là tiền.

Bạn có thể đóng góp bằng:

• thời gian;

• kiến thức;

• công sức;

• hoạt động tình nguyện;

• hoặc một khoản nhỏ trong khả năng của mình.

Biết nhận cũng nên biết cho đi.

Việc kiếm tiền không chỉ để cuộc sống của mình tốt hơn, mà nếu có khả năng, bạn cũng có thể dùng một phần để tạo ra giá trị cho người khác.

Biết tiền của mình đang đi đâu

Bạn không nhất thiết phải ghi chép từng 1.000 đồng.

Nhưng ít nhất hãy biết mỗi tháng mình đang chi bao nhiêu cho:

• sinh hoạt;

• học tập;

• giải trí;

• mua sắm;

• tiết kiệm;

• các khoản phát sinh.

Chỉ cần theo dõi trong một thời gian, bạn sẽ bắt đầu nhận ra:

Khoản nào đang chi quá nhiều?

Khoản nào có thể giảm?

Mình có đang thực sự tiết kiệm không?

Phân biệt giữa “cần” và “muốn”

Trước khi mua một thứ gì đó, hãy thử hỏi:

Mình thật sự cần nó hay chỉ đang muốn nó?

Không có nghĩa là bạn không được mua những thứ mình thích.

Mục tiêu là biết vì sao mình đang tiêu tiền.

Cần	Muốn
Tiền trọ	Đổi điện thoại dù máy hiện tại vẫn tốt
Ăn uống	Ăn ngoài liên tục chỉ vì tiện
Học phí	Mua khóa học chỉ vì đang giảm giá
Laptop phục vụ học tập	Nâng cấp máy chỉ vì bạn bè có máy đẹp hơn

Đặc biệt cẩn thận với những lý do như:

• đang giảm giá nên mua;

• người khác có nên mình cũng muốn có;

• mua theo xu hướng;

• mua trước rồi tính sau.

Một món đồ giảm 50% vẫn là một khoản chi 50% nếu bạn vốn không cần nó.

Luôn xây dựng một khoản dự phòng

Những khoản ngoài kế hoạch có thể xuất hiện bất cứ lúc nào:

• laptop hỏng;

• xe hỏng;

• ốm đau;

• cần về quê;

• mất việc làm thêm;

• phát sinh chi phí học tập.

Vì vậy nên tập xây dựng một khoản:

“Không sử dụng nếu chưa thật sự cần.”

Ban đầu chỉ dành được 100.000 hay 200.000 đồng mỗi tháng cũng không sao.

Điều quan trọng là hình thành thói quen.

Khi thu nhập tăng lên, khoản dự phòng của bạn cũng có thể tăng theo.

Cẩn thận với nợ và việc tăng mức sống

Sinh viên nên hiểu sớm về:

• thẻ tín dụng;

• mua trước trả sau;

• trả góp;

• vay tiêu dùng.

Đừng chỉ nhìn vào câu:

Chỉ 500.000 đồng mỗi tháng.

Hãy hỏi:

Tổng cộng mình phải trả bao nhiêu?

Có lãi hoặc phí gì không?

Nếu tháng sau mình không có thu nhập thì sao?

Một vấn đề khác cũng rất phổ biến là thu nhập tăng bao nhiêu thì mức sống tăng bấy nhiêu.

Ví dụ:

Có 5 triệu → tiêu 5 triệu

Có 10 triệu → tiêu 10 triệu

Có 20 triệu → tiêu 20 triệu

Cuối cùng thu nhập tăng rất nhiều nhưng số tiền giữ lại vẫn gần như bằng 0.

Khi thu nhập tăng, hãy để:

tiết kiệm + quỹ dự phòng + tài sản

cũng tăng theo.

Khi còn trẻ, hãy đầu tư vào chính mình

Đối với sinh viên, một trong những khoản đầu tư quan trọng nhất có thể chính là bản thân.

Ví dụ:

• tiếng Anh;

• chuyên môn;

• sức khỏe;

• sách;

• công cụ phục vụ học tập;

• kỹ năng;

• chứng chỉ thực sự cần thiết.

Nhưng cũng cần cẩn thận với suy nghĩ:

Mua khóa học = đầu tư cho bản thân.

Nếu mua rồi không học, nó vẫn chỉ là một khoản chi.

Một khoản đầu tư vào bản thân chỉ thật sự có giá trị khi nó giúp bạn tạo ra năng lực mới.

Không chỉ học cách tiết kiệm, hãy học cách tạo ra giá trị

Quản lý tài chính không chỉ là:

Làm sao tiêu ít hơn?

Bạn cũng nên nghĩ đến:

Làm sao để năng lực của mình có giá trị hơn?

Làm sao để tăng khả năng tạo ra thu nhập trong tương lai?

Một ví dụ thú vị là Elon Musk.

Khi còn nhỏ, Musk tự học lập trình và khoảng 12 tuổi đã viết trò chơi Blastar, sau đó bán mã nguồn của trò chơi với giá khoảng 500 USD.

Câu chuyện này không chứng minh rằng Musk đã giỏi quản lý tài chính từ nhỏ.

Nhưng nó cho thấy một bài học đáng chú ý:

Bên cạnh học cách giữ tiền, hãy sớm học cách tạo ra giá trị bằng kiến thức và kỹ năng của mình.

Đối với sinh viên, một kỹ năng tốt có thể mang lại giá trị lâu dài hơn rất nhiều so với việc chỉ cố tiết kiệm từng khoản nhỏ.

Checklist Quản Lý Tài Chính Cá Nhân

• Tôi biết tiền của mình đang đến từ đâu.

• Tôi biết mỗi tháng mình tiêu tiền vào những nhóm nào.

• Tôi chia tiền trước khi bắt đầu chi tiêu.

• Tôi có một khoản tiết kiệm hoặc quỹ dự phòng.

• Tôi phân biệt được giữa “cần” và “muốn”.

• Tôi cẩn thận với trả góp và nợ tiêu dùng.

• Khi thu nhập tăng, tôi không tăng mức sống quá nhanh.

• Tôi dành tiền để phát triển bản thân.

• Nếu có khả năng, tôi dành một phần để sẻ chia với người khác.

• Tôi đang từng bước nâng cao khả năng tạo ra thu nhập của mình.

Quản lý tài chính không bắt đầu từ việc bạn kiếm được bao nhiêu tiền.

Nó bắt đầu từ cách bạn sử dụng số tiền mình đang có.

Kiếm tiền → chia tiền → chi tiêu có ý thức → tiết kiệm → sẻ chia → đầu tư cho tương lai.

Nếu xây dựng được những thói quen này từ khi còn là sinh viên, sau này khi thu nhập tăng lên, bạn sẽ không phải bắt đầu học quản lý tiền từ con số 0.